Turcja na wakacje. Bodrum i Kusadası

Małe i spokojne niegdyś miasteczka Turcji zamieniły się w tętniące życiem kurorty. Komfortowe hotele, liczne bary, restauracje i piękne otoczenie sprawiają, że do Bodrum i Kusadası warto wybrać się na wakacje.
Turcja wakacje  -  Bodrum, Turcja zdjęcia Turcja wakacje - Bodrum, Turcja zdjęcia Turcja zdjęcia/Fot. Shutterstock

Bodrum

Bodrum (w starożytności Halikarnas) to kolejna z licznych miejscowości letniskowych nad Morzem Egejskim oferujących bardzo dobrze rozwiniętą infrastrukturę nastawioną na turystów. Niewielkie, ok. 25-tysięczne miasteczko, położone malowniczo na zboczach wzgórz przy niewielkiej zatoce, zamienia się podczas sezonu w wielki ośrodek turystyczny, w którym przebywa prawie 200 tys. gości!


W mieście działają słynne na całą Turcję - a nawet świat! - kluby nocne i dyskoteki oszałamiające dźwiękiem i efektami świetlnymi. Oprócz tego znajdują się tu średniowieczna twierdza, królująca na nabrzeżu, oraz ruiny słynnego Mauzoleum, zaliczanego niegdyś do siedmiu cudów świata. Stare miasto, w którym dominują pomalowane na biało domy, też robi pozytywne wrażenie, a szczególnie jest uroczo tu poza sezonem. Przy dwóch zatokach, które oddziela cypel z zamkiem, cumują liczne jachty. To wszystko składa się na największe atrakcje Bodrum: słońce, kąpiel, nurkowanie i żeglowanie, szalone noce oraz nieco historii.

 

Miejsca, które warto zobaczyć

 

Zwiedzanie najlepiej rozpocząć od zamku św. Piotra, który dzisiaj mieści Muzeum Archeologii Podwodnej, czynne codziennie (prócz poniedziałków) w godz. 8.00-12.00, 13.00-16.30, wstęp: 10 EUR. Zamek jest wizytówką miasta; zobaczymy go na każdej pocztówce. Joannici wznieśli twierdzę w okresie, gdy sprawowali tu rządy, czyli pomiędzy rokiem 1402 a 1520. Do budowy użyto budulca ze zrujnowanego już wtedy Mauzoleum, a jego elementy do dziś są widoczne w murach cytadeli. Po wejściu do zamku w bramie widać trzy spośród ponad 200 herbów wyrzeźbionych w ścianach twierdzy. Pośrodku rozpoznać można krzyż joannitów. Interesująca jest usytuowana po prawej stronie głównego dziedzińca gotycka kaplica Rycerzy, wybudowana zaraz po tym, jak joannici zdobyli miasto. Z kolei po przejęciu Bodrum przez Turków została ona zamieniona na meczet poprzez dodanie minaretu i prowadzących do niego schodów. Zamek posiada pięć wież ufundowanych w 1. poł. XVI w. przez różne narodowości wchodzące w skład zakonu szpitalników. Są to wieże: Francuska i Włoska w najwyższej części zamku, Angielska na samym końcu średniego poziomu oraz Niemiecka i Wężowa (również francuska) znajdująca się w środkowej twierdzy, przy północnej ścianie. W poszczególnych częściach zamku prezentowane są eksponaty, wydobyte przeważnie z zatopionych miast oraz wraków antycznych i średniowiecznych statków odkrytych wzdłuż wybrzeży Morza Egejskiego i Śródziemnomorskiego. Zresztą, co najmniej dwa z nich wyłowiono i zrekonstruowano - prezentują się nadzwyczaj interesująco. W muzeum są pokazywane również narzędzia tortur, które tu stosowano, oraz liczne zbiory przedmiotów codziennego użytku. Wystawiony jest też sarkofag znaleziony niedaleko Bodrum, który należy prawdopodobnie do władczyni Karii - królowej Ady (połowa IV w. p.n.e.). Model twarzy królowej, stojący nieopodal za szybą, wykonali uczeni z uniwersytetu w Manchesterze na podstawie analizy czaszki. Uwagę zwraca również ponoć największa na świecie kolekcja islamskich wyrobów ze szkła, a także jeden z pokaźniejszych zbiorów antycznych amfor.

 

Turcja na zdjęciach. Najpiękniejsze miejsca

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Bodrum

Do Mauzoleum, położonego przy Turgutreis Cad., dotrzemy, kierując się w górę zbocza (na północ od zamku), a następnie po dojściu do ul. Turgutreis skręcając w lewo. Obiekt otwarty jest codziennie (prócz poniedziałków) w godz. 8.00-17.00, wstęp: 2 EUR. Niestety ze znanej na cały świat budowli pozostały jedynie fundamenty. Niektórzy twierdzą, że Mauzoleum stało nietknięte, dopóki nie przybyli tu joannici i nie użyli go jako najzwyklejszego kamieniołomu do budowy zamku św. Piotra. Jak było naprawdę, nikt nie wie, prawdopodobnie grobowiec był połowicznie zrujnowany na skutek licznych w tym rejonie trzęsień ziemi. Rycerze odkopali ruiny i rozebrali całkowicie pozostałości, wykorzystując kamienie do budowy twierdzy. Świadczyć to musi o kolosalnych rozmiarach grobowca, skoro w ogóle wzięto pod uwagę, że może się on przydać jako budulec do niemałego przecież zamku. Wykopaliska archeologiczne prowadzone tu od XIX w. niewiele wniosły do ogólnej wiedzy o Mauzoleum powstałym ok. 350-340 r. p.n.e. Jego podstawa mierzyła 32 × 39 m, a wysokość całej konstrukcji sięgała prawdopodobnie ok. 45 m. Komora grobowa, otoczona jońską kolumnadą złożoną z 36 kolumn, była umieszczona na kolosalnym podium. Pomiędzy kolumnami stały figury przedstawiające m.in. lwy oraz różne bóstwa. Ponad belkowaniem (składały się na nie architraw, fryz i gzyms) zawieszony był piramidalnie dach (24 szerokich i wysokich stopni). Na jego szczycie wznosił się posąg Mauzolosa i jego małżonki Artemizji na rydwanie zaprzężonym w cztery konie. Nie wiadomo dokładnie, gdzie były umieszczone wspaniałe reliefy, których fragmenty znaleziono na miejscu oraz w zamku (wmurowane w ściany). Płaskorzeźby przedstawiały Amazonomachię (walka Greków z Amazonkami), Centauromachię (walka z centaurami) oraz wyścig rydwanów. Ich kopie możemy obejrzeć w małym muzeum obok ruin, ponieważ oryginały znajdują się w londyńskim British Museum. Jedynie odkryte niedawno małe fragmenty reliefów pozostały w Bodrum. Architektami grobowca byli Pyteos (działał również w Priene) i Satyros, których imiona w ten sposób przeszły do wieczności. Z kolei jednym ze słynnych artystów pracującym przy ozdabianiu budowli był wybitny grecki rzeźbiarz Skopas z Paros.

 

Teatr znajduje się właściwie już na obrzeżach miasta, na północny zachód od Mauzoleum. Datowany jest na czasy panowania Mauzolosa, z tym że gruntownej przebudowy dokonali Rzymianie (m.in. bariera chroniąca widzów przed zakusami dzikich zwierząt). W 55 rzędach teatru wbudowanego w zbocze góry pomieścić się mogło ok. 12 tys. widzów. Z siedzeń teatru widzowie podziwiali nie tylko przedstawienia, ale również wspaniały widok na zatokę.

 

Dojazd, połączenia i orentacja

 

Ponieważ Bodrum jest bardzo popularnym miejscem, dostać się tu można bez przesiadki nawet ze Stambułu, a to z kolei oznacza, że i z innych tureckich miejscowości (przynajmniej na zachód od Ankary) kursują tu bezpośrednie autobusy. Milas ma z Bodrum kilka połączeń dziennie. Przejazd kosztuje 4 EUR i trwa niewiele ponad godzinę.
Z Bodrum odjeżdża dużo autobusów (szczególnie w sezonie) do różnych miast położonych zarówno na wybrzeżu, jak i bardziej w głębi lądu. Przykładowo podróż autobusem do Stambułu kosztuje 30 EUR (14 godz.), do Izmiru - 12 EUR (3,5 godz.), Antalyi - 17 EUR (7 godz.), a do Marmaris - 10 EUR (3 godz.). Biura linii autobusowych w mieście znajdziemy w okolicach Hükümet Konağı. Są tam m.in. Pamukkale i Varan. Ale tu możemy jedynie kupić bilet, bo otogar jest zbyt blisko, aby nas tam podwieziono.

Z Bodrum wypływają również promy na sąsiednią grecką wyspę Kos. Sprzedaż biletów prowadzą liczne biura podróży rozsiane po całym mieście. Przy przystani co najmniej połowa cumujących tu jachtów oferuje wycieczki morskie po okolicznych wyspach i plażach (ok. 30 EUR za cały dzień).

 

Orientacja


Dworzec autobusowy usytuowany jest niedaleko centrum, łatwo więc dotrzeć tam pieszo. Po wyjściu na Cevat Şakir Cad. kierujemy się w prawo i idziemy cały czas prosto. Ulica prowadzi niemalże do zatoki. Na jej końcu po lewej stronie zaczyna się dzielnica handlowa, czyli bazar, a w prawo wkracza się w Neyzen Tevfik Cad., wiodącą wzdłuż wybrzeża. Tu stoi też pomnik Atatürka na koniu. Jeśli udamy się prosto, dojdziemy do zamku św. Piotra. Skupisko budek telefonicznych napotkamy obok centrali Telekomu na rogu Cevat Şakir Cad. i Atatürk Cad.


Pocztę elektroniczną sprawdzimy przy Dr. Alim Bey Cad. w The Club Internet Cafe (1,5 EUR/godz.), w bezimiennej kafejce przy Omurça Dere Cad. (1,4 EUR/godz.), w dużej Hakkim Internet Cafe (2 EUR/godz.) przy Atatürk Cad. (obok hotelu Burcu) oraz w Cybernet Internet Cafe (2 EUR/godz.) przy Cevat Şakir Cad., naprzeciw stacji Shell.
Wypożyczenie samochodu Eagle, Neyzen Tevfik Cad. 56, tel.: +90 252 3165733, kosztuje ok. 40 EUR na dzień.

 

Taka jest Turcja!

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Turcja pogoda - Kusadasi, Turcja, Turcja zdjęcia Turcja pogoda - Kusadasi, Turcja, Turcja zdjęcia Turcja zdjęcia/Fot. Shutterstock

Kuşadasi

Jako niewielkie miasto, liczące ok. 50 tys. mieszkańców, jest Kuşadası, obok Bodrum, największym na wybrzeżu Morza Egejskiego kąpieliskiem dla zagranicznych turystów. Niegdyś senne, portowe, malowniczo położone nad zatoką miasteczko, w połowie lat 80. dzięki masowej turystyce przeżyło istny renesans. Dzisiaj na jego obraz składają się luksusowe hotele, drogie restauracje, głośne dyskoteki oraz setki sklepów. Do Kuşadası przyjeżdża w sezonie tłum turystów spragnionych słońca, plaży i morza. Kuşadası znaczy tyle, co "ptasia wyspa", a nazwa wzięła się od wyspy leżącej niedaleko brzegu, na której stoi średniowieczna twierdza.

 

Turcja. Największe atrakcje - Pamukkale i Hierapolis

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

kusadasi, turcja kusadasi, turcja Fot. Shutterstock

Miejsca, które warto zobaczyć

W mieście są dwa główne zabytki godne uwagi: położona na wyspie genueńska twierdza (koniec XIII w.) z ośmioma wysokimi wieżami - późniejszy turecki arsenał, oraz karawanseraj Öküz Mehmeta Paszy (wielki wezyr za panowania Ahmeda I) z 1619 r. Ponadto, chodząc po starym mieście, możemy napotkać gdzieniegdzie resztki średniowiecznych murów okalających niegdyś Scala Nuova. Po mieście jest rozrzuconych również kilka zabytkowych meczetów i łaźni. Znajdzie się tu też coś dla miłośników starszych samochodów - dużo taksówek marki Chevrolet z lat 60.

 

Okolice Kuşadasi

 

Około 25 km na południe od Kuşadası znajduje się założony w 1966 r., piękny krajobrazowo oraz bogaty w faunę i florę Dilek Milli Parkı (Park Narodowy Dilek), który rozciąga się na obszarze niemal 28 tys. ha., obejmując niskie góry Samsun Dağlar, z ich najwyższym szczytem Dilek Dağı (1237 m n.p.m.). W parku mamy wyznaczone ścieżki, dzięki czemu jednodniowy trekking po wzniesieniach sprawi nam zapewne dużą przyjemność. Jeśli będziemy mieć szczęście, być może spotkamy dzikie konie, a nawet panterę anatolijską, która ponoć występuje już tylko tutaj. Na terenie parku żyje ponad 200 gatunków ptaków (w tym pelikany) oraz żółwie morskie, a jego wybrzeże to mieszanina piaszczystych plaż (niestety nie zawsze czystych) oraz skał schodzących prosto do morza. Wejście do parku jest płatne (2 EUR), a czas przebywania na jego terenie ograniczony (do zmierzchu).

 

Dojazd z Kuşadası nie jest trudny. Z terminalu autobusowego wyrusza kilkanaście dolmuszów dziennie do GÜZELÇAMLI (ostatnia wioska przed wejściem do parku). Gorzej z drogą powrotną, gdyż wypada tam spędzić cały dzień, a dolmusze pod wieczór to duży kłopot. W razie czego możemy zanocować w Güzelçamlı, ale mało tu tanich hoteli. Być może pewnym rozwiązaniem byłoby wypożyczenie samochodu, ale płacić za niego tylko po to, aby czekał na drodze, podczas gdy my będziemy wędrować, to niezbyt ciekawe rozwiązanie. W dodatku za wjazd do parku samochodem trzeba zapłacić 5 EUR.
Najbliższa od wejścia plaża Içmeler jest oddalona o 3 km, a do najdłuższej plaży Kamaklı jest ok. 7 km. Pomiędzy nimi znajduje się droga odbijająca w lewo, prowadząca przez malowniczy wąwóz (kanion), a następnie przez góry na ich drugą stronę. W miejscu zwanym Karaoluk ścieżka odbija w prawo, wiodąc na szczyt Dilek, a później schodzi w stronę morza. Jednak to już jest wyprawa na dwa dni, a w parku nie można rozbijać namiotów. Dlatego z Dilek musimy zawrócić i dotrzeć z powrotem do Güzelçamlı. Wejście na górę należy do łatwych i nie powinno zająć więcej niż 2-3 godz. Ale jeśli planujemy taką wycieczkę, to od Güzelçamlı do kanionu najlepiej spróbować złapać okazję, ponieważ samo dojście do tego miejsca zabierze nam ok. 2 godz. Licząc kolejne 2 godz. (minimum) wejścia na szczyt, 1,5 godz. zejścia i 2 godz. z powrotem, wyprawa potrwa przynajmniej 7,5 godz., co stawia pod znakiem zapytania powrót do Kuşadası. Pamiętajmy więc, aby wycieczkę do parku dobrze zorganizować.

 

Dojazd, połączenia i orientacja


Do Kuşadası dojedziemy z Selçuku dolmuszem lub minibusem (2 EUR, 30 min) albo samochodem boczną drogą wzdłuż wybrzeża. Z Kuşadası dojedziemy też do ważniejszych miast na wybrzeżu, ale nie zawsze bezpośrednio. Jeśli podążamy na południe, będziemy musieli przesiąść się w Söke. Do Söke odjeżdża z terminalu kilkanaście minibusów dziennie (2 EUR, 30 min). Jeśli zaś zmierzamy na północ, czeka nas przesiadka w Selçuku czy Izmirze. Do ruin Priene, Miletu i Didymy oraz do Efezu wyruszają z dworca specjalne wycieczkowe minibusy, zabierające przygodnych turystów. Z przystani promowej można popłynąć na pobliską grecką wyspę Samos ("Kuşadası Express" dwa połączenia dziennie). Bilet w obie strony kosztuje ok. 50 EUR.


Orientacja


Terminal autobusowy w Kuşadası leży ok. 2 km na południe od centrum, przy głównej drodze Selçuk - Söke. Z dworca do centrum miasta, co ok. 15 min kursują dolmusze, które wzdłuż Kahramanlar Cad. lub Ismet Inönü Bulv. (wtedy najlepiej wysiąść przy skrzyżowaniu z Adnan Menderes Bulv.) dowiozą nas do Atatürk Bulv.
Głównymi ulicami miasta są właśnie wspomniana Atatürk Bulv., czyli biegnąca wzdłuż nabrzeża z południa na północ nadmorska ulica-promenada, oraz deptak Barbaros Hayrettin Bulv. ciągnący się od północnego krańca Kahramanlar Cad. (przy meczecie Hacı Hatice Hamamı) do samego wybrzeża. Na jego końcu znajdziemy charakterystyczny punkt w postaci zabytkowego i odnowionego dużego karawanseraju osmańskiego, w którym obecnie mieści się luksusowy hotel. Za nim, idąc prosto, dojdziemy do wybrzeża, gdzie zobaczymy przeciwległą wyspę. Idąc z kolei od karawanseraju w prawo, znajdziemy się na Atatürk Bulv. i położonej niedaleko plaży publicznej. Główna dzielnica handlowa rozpościera się na północ od skrzyżowania Barbaros Hayrettin Bulv. z Sağlık Cad., która z kolei prowadzi do innej ważnej ulicy miasta - Ismet Inönü Cad.

 

Przy Barbaros Hayrettin Cad. stoi budynek Telekomu z budkami telefonicznymi na zewnątrz. Pocztę elektroniczną sprawdzimy m.in. w Kısmet Internet Cafe (Liman Sok., duży budynek obok karawanseraju, na trzecim piętrze, 1,4 EUR/godz.), w Efe Internet Cafe (Sabucali Sok., 1 EUR/godz.) czy w Elit Internet Cafe (w małej uliczce z meczetem Öküz Mehmet Paşa, obok Kaleiçi Hamamı, 1,4 EUR/godz.).
Przy zwiedzaniu parku narodowego lub antycznych miast: Priene, Miletu i Didymy przydatny okazuje się samochód, który można wypożyczyć w jednej z licznych w Kuşadası firm oferujących wynajem pojazdów, jak np. Galileo Tours, Yıldırım Cad. (niedaleko skrzyżowania z Barbaros Bayrettin Cad., obok restauracyjki Ali Usta). Oczywiście, jak to w Turcji, należy się nieco potargować.

 

Turcja. Alanya - turystyczna mekka

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

turcja, bezdroża turcja, bezdroża kasialeja

Wydawnictwo Bezdroża

Więcej informacji na temat Turcji znajdziesz w przewodniku wydawnictwa Bezdroża pt:

Riwiera turecka oraz Stambul i Pamukkale. Wydanie III

Więcej o: