Bułgaria - informacje praktyczne

Wjeżdżając do Bułgarii, należy okazać paszport ważny co najmniej sześć miesięcy dłużej niż deklarowany pobyt. Polska zawarła z Bułgarią porozumienie o ruchu bezwizowym, zatem bez wizy można na terenie Bułgarii przebywać do 30 dni. Każdy, kto planuje dłuższy pobyt, powinien uzyskać wizę 90-dniową, wystawioną przez bułgarską ambasadę.
Koszt takiej wizy z prawem jednorazowego wjazdu wynosi 53 USD, a z nieograniczoną liczbą przekroczeń - 123 USD. Osoby, które już na terenie Bułgarii zdecydują się przedłużyć pobyt powyżej 30 dni, powinny się zgłosić do jednego z biur dla obcokrajowców, znajdujących się w większych miastach. Częstokroć prostszym rozwiązaniem jest opuszczenie kraju i ponowny wjazd z nową 30-dniową przepustką.

Podczas przekraczania granicy bułgarskiej osoby wybrane losowo otrzymują biały kartonik z nadrukiem, zwany kartą statystyczną. W paszportach innych podróżnych zazwyczaj umieszczana jest obok pieczątki adnotacja pisana cyrylicą: áę (álç ęrdnr - bez karty). Kartę statystyczną należy zatrzymać do wyjazdu i w żadnym wypadku nie wolno jej zgubić. Istnieje oficjalny wymóg, by zaznaczać poszczególne noclegi w kolejnych hotelach, motelach, na kempingach itp. W tym celu wystarczy poprosić o stempel osoby zajmujące się zakwaterowaniem - w hotelu, kwaterze prywatnej lub na kempingu. W praktyce jednak urzędnicy graniczni rzadko sprawdzają karty, najczęściej ograniczając się do ich odbioru.

Rejestracja

Poza tym istnieje również dość biurokratyczny wymóg zarejestrowania się po przybyciu do Bułgarii. Dokonuje się tego w tzw. biurze dla obcokrajowców, które działa w rejonowych wydziałach bułgarskiego MSZ (np. w Sofii biuro takie znajduje się przy ul. Maria Luiza 46). Otrzymujemy tam niewielki blankiet, który po wypełnieniu zostaje ostemplowany (bez żadnych opłat). Pozwala nam on pozostać na terytorium Bułgarii do 30 dni. Rejestracji należy dokonywać do 48 godzin od przybycia. Jest to wymóg o tyle papierowy, iż najczęściej służby graniczne nie wymagają okazania wypełnionego i podbitego blankietu. Czasem jednak ktoś sobie o nich przypomni i może zażądać. Wydaje się, iż nie ma tutaj żadnej reguły, może to zależeć od przejścia granicznego czy humoru urzędnika. Np. na przejściu granicznym z Macedonią w Giueszewie zbierane są zarówno karty statystyczne, jak i blankiety rejestracji, natomiast na przejściu z Serbią w Kałotinie - tylko karty statystyczne.

Rejestracja może się przydać w zasadzie wtedy, gdy zamierzamy nocować w kwaterach prywatnych, na kempingu czy pod namiotem. O możliwość rejestracji należy również pytać w biurach informacyjnych, ponieważ niektóre z nich za niewielką opłatą oferują taką usługę.

Przebywający w Republice Bułgarii, a także przejeżdżający tranzytem muszą przy przekraczaniu granicy tego kraju posiadać ważną polisę ubezpieczenia zdrowotnego.

Dla kierowców

Honorowane jest polskie i międzynarodowe prawo jazdy oraz wymagana "zielona karta". Często władze graniczne dokonują w paszporcie adnotacji o własności samochodu. Przy wjeździe samochodem pobierana jest opłata drogowa w wysokości 10 USD.

Informacje celne

Przekraczający granicę mogą wwieźć lub wywieźć towary w ilościach niekomercyjnych i o takim charakterze, przedmioty osobistego użytku i artykuły przeznaczone do spożycia. Bezcłowo można wwozić i wywozić artykuły do łącznej wartości 100 USD, w tym: kawę (500 g), herbatę (100 g), perfumy (50 ml), wody toaletowe (250 ml), a osoby powyżej 16. roku życia mogą dodatkowo przewieźć: papierosy (200 szt.), wyroby tytoniowe (250 g), wino (2 l), napoje alkoholowe wysokoprocentowe (1 l). Zabroniony jest wwóz towarów w ilościach handlowych, nawet w ramach limitu 100-dolarowego, oraz oczywiście przewóz przez granicę narkotyków.

Wymiana waluty

W większych miastach jest wiele miejsc, gdzie można wymienić walutę, i nie powinniśmy napotkać kłopotu ze znalezieniem takiego, który proponuje dobry kurs. Niezbyt korzystne kursy oferują punkty wymiany w dużych hotelach. Absolutnie nie należy wymieniać pieniędzy na ulicy. Jeśli jedziemy do małej miejscowości, zaopatrzmy się w większą ilość lewów - należy unikać płacenia w zachodniej walucie. Przy okazji warto wspomnieć, że najchętniej przyjmowaną w Bułgarii walutą jest euro (EUR), przy czym zapłata w dolarach (USD) też jest na ogół akceptowana. Kantory w centrum Sofii, Płowdiwu oraz miast nadmorskich są praktycznie na każdym kroku, trzeba jednak uważać z ich wyborem. Sporo z nich oferuje dwie ceny zakupu i sprzedaży waluty - dla transakcji do określonej wysokości i powyżej tego poziomu. Korzystniejsze dla sprzedającego dolary czy euro są ceny powyżej owej określonej sumy, ale w praktyce rzadko chyba się zdarza, by turysta "plecakowy" wymieniał od razu np. 300 USD. Uwaga: zwykle bardziej widoczne są ceny korzystniejsze, czasem z dodatkową, już nie tak rzucającą się w oczy informacją, iż chodzi o większe transakcje. Niektóre kantory poza tym pobierają kilkuprocentową prowizję. Dlatego należy raczej wymieniać walutę w tych punktach, gdzie poza wywieszką NO COMMISION nie dostrzeżemy skomplikowanego wykazu kursów poszczególnych walut w postaci trzech słupków. Swoistą "modą" w sezonie 2002, która ogarnęła przede wszystkim stolicę, Płowdiw oraz miasta na wybrzeżu czarnomorskim, było podawanie na cennikach niewiarygodnie niskich kursów skupu waluty (np. 1,19 zamiast 1,91 lw za dolara), przy czym na pierwszym miejscu umieszczano kurs sprzedaży, już normalny. W dodatku cyfry były wypisane bardzo specyficznym krojem, który mógł zmylić każdego, kto zbyt pobieżnie sprawdził wykaz. Stąd często zdarzało się, iż nieuważni turyści dawali się naciągnąć i za 100 USD otrzymywali nieco ponad 100 lw, a więc niemal o połowę za mało. Było to szczególnie perfidne zagranie, ponieważ nie dało się odzyskać straconych pieniędzy - kurs widniał przecież na tablicy... Aby ukrócić ten proceder, wprowadzono w całym kraju nowe przepisy: transakcja jest uważana za zawartą nie po wydaniu pieniędzy, ale po podpisaniu przez klienta paragonu, na którym widnieją zarówno kurs waluty, jak i otrzymana suma. W praktyce jednak obsługa kantorów tylko sporadycznie podsuwa klientowi paragon do podpisu, należy więc szczególnie uważać na kursy, a w razie jakichkolwiek wątpliwości poszukać innego kantoru. W żadnym wypadku nie powinniśmy wymieniać pieniędzy u cinkciarzy ani u taksówkarzy. Szanse, że padniemy wówczas ofiarą oszustwa, są niemal stuprocentowe.

Raczej nie należy kupować lewów w Polsce - choć są dostępne w kantorach Warszawy czy Krakowa, to jednak po bardzo niekorzystnym kursie. Lepiej kupić dolary albo euro i wymienić je w Bułgarii. Podobnie z wymianą złotówek - można je sprzedać np. w kilku sofijskich kantorach (m.in. na dworcu kolejowym), jednak kurs jest zdecydowanie nie najlepszy, cała transakcja jest więc właściwie nieopłacalna.

Ceny

Bułgaria należy do tych krajów, gdzie bilety wstępu do obiektów turystycznych, muzeów, jak również ceny hotelowe są podwójne: jedne dla Bułgarów i drugie dla cudzoziemców. Czasem dochodzi do zupełnego absurdu - np. ceny noclegu w pewnym hotelu w zimowym kurorcie Borowec wynoszą: dla Bułgarów - 14 lw, dla cudzoziemców 50 USD. I nie chodzi tylko o astronomiczne ceny - znaczna część usług świadczonych cudzoziemcom w ramach owych podwyższonych opłat po prostu na to nie zasługuje! Dlatego jednym ze sposobów na obniżenie kosztów jest wybieranie się do muzeów w towarzystwie znajomych Bułgarów, którzy kupią bilety po niższych cenach. W przewodniku podano ceny w lewach, ponieważ przelicznik jest bardzo łatwy: 1 lw to w przybliżeniu 2 zł (w zależności od kursu 1,9 - 1,99 zł), w lot więc można obliczać koszty noclegów i podróży po Bułgarii. Do końca 2001 r. lew bułgarski był ściśle związany z marką niemiecką, a kurs wynosił praktycznie 1:1. Po wejściu Niemiec do strefy euro pieniądz bułgarski związany jest z walutą zjednoczonej Europy. Tu również przelicznik jest bardzo łatwy: zarówno kurs euro, jak i dolara wynosi w przybliżeniu 2 lw.