Watykan Jana Pawła II

Wszyscy turyści i pielgrzymi przyjeżdżający do Rzymu odwiedzają Watykan. Wchodzą do Bazyliki św. Piotra, zatrzymują się przed Pietą Michała Anioła, przed ołtarzem papieskim pod baldachimem z brązu wspartym na czterech krętych kolumnach. Dotykają wygłaskanej przez miliony rąk stopy patrona...
Miejsc, które kojarzą nam się z obecnością w Rzymie Jana Pawła II, jest mnóstwo. Oto kilka z nich.

Lateran

To tutaj, nie w Watykanie, mieści się katedra Rzymu, może nieszczególnie piękna, ale na pewno bardzo ważna. Dla laików Bazylika św. Jana na Lateranie, dla duchownych Mater et Caput Omnium Ecclesiarum Urbis et Orbis (Matka i Głowa Wszystkich Kościołów Miasta i Świata). Pierwsza świątynia chrześcijan, wzniesiona w IV w. przez cesarza Konstantyna, który zagwarantował im wolność wyznania. Przeżyła pożary, trzęsienia ziemi, najazdy wandali i Francuzów, odbudowy, przebudowy, zmianę patrona (pierwotnie nosiła imię Chrystusa Zbawiciela). Ale przez prawie tysiąc lat, aż do czasów niewoli awiniońskiej, była siedzibą papieży. Do dziś każdy nowo wybrany papież (czyli biskup Rzymu) udaje się tu w uroczystej procesji. Zasiada na tronie papieskim z białego marmuru, wysadzanym drogimi kamieniami i przejmuje Bazylikę we władanie. Ostatni raz taka procesja odbyła się 28 listopada 1978 r.

Środę Popielcową rozpoczynał Jan Paweł II u św. Sabiny we wczesnochrześcijańskiej Bazylice na Awentynie. Do św. Jana przyjeżdżał w Wielki Czwartek, żeby poświęcić oleje. Tutaj dokonywał też święceń kapłańskich. Na zewnątrz Bazylika to przede wszystkim 15 wielkich (niektórzy mówią - nieproporcjonalnie) rzeźb barokowych wieńczących fasadę, symbolizują potęgę Kościoła.

W środku gotycki ołtarz, przy nim tylko papież może celebrować mszę. Według przekazów chroni fragmenty innego ołtarza - drewnianego, znacznie starszego, przy którym odprawiał liturgię święty Piotr. Inne relikwie to czaszki apostołów Piotra i Pawła i - jeśli wierzyć tradycji - krew Chrystusa przywieziona do Rzymu przez centuriona Longina. W jednej z kapliczek zobaczymy kopię obrazu Czarnej Madonny umieszczoną tu w 1978 r.

I jeszcze święte przyległości - dawna kaplica papieska Sancta Sanctorum, w której znajduje się obraz Chrystusa. Ponoć dzieło św. Łukasza i anioła - stąd nazwa Acheiropita ("nie ludzką ręką uczyniony"). No i oczywiście Scala Santa - Święte Schody. Według legendy pochodzą z pałacu Poncjusza Piłata, Jezus miał zejść po nich po procesie. 28 stopni pokrytych drewnianą wykładziną pielgrzymi pokonują na kolanach.

Koloseum

W Wielki Piątek Papież prowadził Drogę Krzyżową wokół Koloseum, najsłynniejszego teatru świata (oprócz walk gladiatorów i polowań na dzikie zwierzęta Rzymianie organizowali tu bitwy morskie, napełniając arenę wodą). Od połowy XVIII w. amfiteatr objęty jest opieką jako miejsce męczeństwa pierwszych chrześcijan. Widowiska pasyjne odbywały się tu już w latach 1250-1550, ale Koloseum stopniowo niszczało - służyło przede wszystkim jako kamieniołom dla wznoszonych w tym czasie budynków kościelnych i prywatnych (skorzystał nawet San Pietro).

Stacje drogi krzyżowej rozmieszczone są też wzdłuż Via Sacra (Świętej Drogi) biegnącej przez sam środek Forum Romanum - od stóp wzgórza kapitolińskiego do łuku Konstantyna.

W ostatniej Via Crucis przy Koloseum Jan Paweł II uczestniczył za pośrednictwem telewizji. W dłoniach ściskał drewniany krzyż.

Bazylika Santa Maria Maggiore (albo Matki Boskiej Śnieżnej)

Papież udawał się tu 8 grudnia w Dzień Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny. To pierwszy kościół rzymski, którego budowę zlecił w roku 431 - po soborze uznającym Marię za Bożą Rodzicielkę - nie imperator, a papież Sykstus III. Legenda związana z powstaniem bazyliki opowiada o bogatym patrycjuszu, który dożył z żoną sędziwego wieku i jako człowiek bezdzietny chciał zostawić swój majątek Matce Boskiej. Była połowa IV wieku, noc z 4 na 5 sierpnia. Patrycjuszowi Janowi ukazała się we śnie Madonna, polecając wybudowanie kościoła w miejscu, w którym w nocy spadnie śnieg. Śnieg w sierpniu? Przejęty Jan udał się do papieża Liberiusza po radę. Okazało się, że papież miał tej nocy taki sam sen. Pobiegli więc na wzgórze Eskwilinu. Śnieg był! Papież w obecności ludu rzymskiego wytyczył laską zarys przyszłego kościoła.

Dziś legendę ilustrują mozaiki we wnętrzu bazyliki (która słynie też z najwyższej w Rzymie, 75-metrowej dzwonnicy romańskiej i renesansowego sufitu, zdobionego złotem przywiezionym z Ameryki przez Kolumba). Co roku 5 sierpnia, na pamiątkę założenia bazyliki, ze sklepienia spadają na posadzkę płatki białych kwiatów.

Kiedy w 1981 r. Papież miał się poddać po zamachu kolejnemu zabiegowi, wymógł na lekarzach, żeby operowali go 5 sierpnia.

W drodze do Śnieżnej Jan Paweł II zatrzymywał się na placu Hiszpańskim, pod figurką Matki Boskiej Niepokalanego Poczęcia stojącej na rosłej kolumnie. Rzeźba powstała na pamiątkę ogłoszenia przez Piusa IX (8 grudnia 1854 r.) dogmatu o niepokalanym poczęciu Maryi. W jej święto oddziały straży pożarnej w obecności biskupa Rzymu składają pod kolumną wieńce.

Dziwne uczucie - Papież w samym środku miasta, na przecięciu niemal wszystkich tras turystycznych. Zatrzymywał się też przed Schodami Hiszpańskimi z XVI-wiecznym kościołem Trinitá dei Monti na szczycie. Tłum robiący przedświąteczne zakupy przy via Condotti zamierał. Papież pozdrawiał handlarzy. W początkach pontyfikatu lubił zabawić tu dłużej - żartował z dziećmi, rozmawiał z mieszkańcami i z burmistrzem, słuchał improwizowanych śpiewów. Błogosławił rzymian, którzy przywiązali się do tego tradycyjnego spaceru papieskiego po zatłoczonym centrum.

Ogrody Watykańskie

Wypieszczone alejki, rzadkie odmiany kwiatów (również z Ameryki i Azji), wielowiekowe drzewa. Przepych barw, kształtów i zapachów. Ale też dom letni, groty, kapliczki, tarasy widokowe, wymyślne fontanny, choćby z Galeonem (zmniejszony model XVII-wiecznego statku, strzelający z dział strumieniami wody). Łąki "pod linijkę" i prawdziwy, dwuhektarowy las.

Zielony dywan ze specjalnego gatunku trawy układa się w herb papieski. Jego część stała to klucze św. Piotra i tiara, część zmienna symbolizuje papieża sprawującego rządy. W tej chwili składa się na nią krzyż i litera "M" - znak zawierzenia Jana Pawła II Madonnie.

Do czasów Piusa XII Ogrody Watykańskie nie były dostępne dla zwiedzających, dziś są, choć wizytę trzeba zaplanować wcześniej. Jan Paweł II lubił się tu modlić, medytować, spacerować do groty Matki Boskiej z Lourdes. W tej grocie (zbudowanej na wzór prawdziwej) zamykał obchody Miesiąca Maryjnego. W Ogrodach jest też podobizna Matki Boskiej Jasnogórskiej, Madonny z Fatimy i z Gwadelupy.

Kaplica Sykstyńska

"Prawdy naszej wiary przemawiają tu do nas z każdego malowidła. To z niej ludzki geniusz zaczerpnął natchnienie, by nadać jej kształt niezrównanego piękna" - powiedział o Kaplicy Sykstyńskiej Jan Paweł II w 1994 r. podczas mszy w intencji odrestaurowanego "Sądu Ostatecznego". Jakiś czas później malowidło Michała Anioła stało się dlań natchnieniem do poetyckich rozważań o sprawach ostatecznych. A Michał Anioł, rzeźbiarz zagoniony do pędzla? Sklepienie Sykstyny malował na raty, latami, dopracowując każdy detal. Sam, bo pomocnicy się nie sprawdzili. Męczył się jak potępieniec. Kaprysy i niecierpliwość papieża Juliusza II, brak pieniędzy, troski rodzinne...

W niezwykłej scenerii kaplicy kardynałowie będą czekać na natchnienie Ducha Świętego. Specjalny piec pochłonie karty do głosowania i wyprodukuje odpowiedni kolor dymu. Zgodnie z zapowiedzią autora "Tryptyku rzymskiego":

Ludzie, którym troskę o dziedzictwo kluczy powierzono,

zbierają się tutaj, pozwalają ogarnąć się 

sykstyńskiej polichromii,

wizji, którą Michał Anioł pozostawił

- Tak było w sierpniu, a potem w październiku pamiętnego roku

dwóch konklawe,

i tak będzie znów, gdy zajdzie potrzeba,

po mojej śmierci.

Wszystko o Rzymie

http://www.pellegrinocattolico.com

http://www.romaonline.net

http://www.romaturismo.com

http://www.romaviva.com

http://www.romasotterranea.it

http://www.romaspqr.it

http://www.vatican.va