Islandia klimat - geografia wyspy

Islandia zajmuje wyspę pochodzenia wulkanicznego o tej samej nazwie oraz szereg przybrzeżnych wysepek na północnym Atlantyku, nieco na południe od północnego koła podbiegunowego. Powierzchnia wyspy, drugiej pod względem wielkości w Europie, to 103 125 km2; w najszerszym miejscu na linii wschód-zachód ma ona ok. 500 km, w linii północ-południe ok. 310 km.
Islandia klimat - informacje geograficzne

Islandia, choć leży zarówno na Północnoamerykańskiej, jak i na Euroazjatyckiej płycie tektonicznej, jest zaliczana do Europy ze względów kulturowych, jak również ze względu na przewagę europejskiej fauny i flory. Przez Islandię, z północnego wschodu na południowy zachód, przebiega szczelina między płytami kontynentalnymi; szczególnie dobrze jest to widoczne w okolicy Pingvellir (Thingvellir), gdzie zbierał się Althing. To właśnie położeniu na Uskoku Północnoatlantyckim wyspa zawdzięcza niesamowity krajobraz, z wulkanami, kraterami, gejzerami, polami lawy oraz źródłami geotermalnymi.

Tereny uprawne stanowią zaledwie 1% powierzchni wyspy, pastwiska - 19,5%; 11,5% zajmują lodowce, w tym największy w Europie i trzeci na świecie Vatnajökull. Najwyższy punkt Islandii to Hvannadalshnukur (2119 m n.p.m.); tylko ok. 25% powierzchni wyspy leży poniżej 200 m n.p.m., a znaczną jej część zajmuje płaskowyż. Ludność zamieszkuje tereny nadmorskie, gdyż w głębi lądu nie ma osiedli.

Islandia klimat

Dzięki wpływom Prądu Zatokowego (Golfsztromu) klimat Islandii jest łagodniejszy niż mogłoby to wynikać z jej położenia blisko koła podbiegunowego. Jest to typowy klimat oceaniczny, z chłodnym i wilgotnym latem oraz łagodną, choć wietrzną zimą. Średnie temperatury w Reykjaviku to 11°C w lipcu i - 1°C w lutym.

Islandia klimat - bogactwa naturalne wyspy

Do bogactw naturalnych Islandii zalicza się ryby, energię geotermalną (wykorzystywaną np. do ogrzewania szklarni) oraz energię czerpaną z hydroelektrowni, a także torf, wapień, bazalt i granit. Wyspa jest samowystarczalna pod względem energetycznym, zaś jej stosunkowo niskie ceny przyciągają przemysł energochłonny, czego przykładem są huty aluminium. Zagrożenia naturalne to trzęsienia ziemi, aktywność wulkaniczna, a także lawiny śnieżne. Wybuchy wulkanów były niegdyś częste i tragiczne; największy z nich to erupcja Laki w 1784 r., gdy wyginęło ok. 80% owiec, 50% krów, a w wyniku głodu zmarło 10% ludności, a także wybuchy Hekli (1947/1948) oraz Surtsey (1963-1967); w wyniku tej ostatniej erupcji Islandia wzbogaciła się o najmłodszą wyspę Europy - Surtsey. Brzemienny w skutki okazał się wybuch wulkanu Helgafell w archipelagu Vestmannaeyjar w 1973 r., w wyniku którego trzeba było ewakuować całą ludność wyspy Heimaey (ok. 5 tys. osób).

Islandia klimat - znaczenie Islandii na mapie świata

Islandia przez wieki leżała nieco na uboczu, zarówno w sensie geograficznym, jak i politycznym, co wynikało głównie ze znacznego oddalenia wyspy od kontynentu (odległość od Szkocji wynosi 798 km, Grenlandii - 287 km, Norwegii - 970 km, Wysp Owczych - 420 km). Wraz z rozwojem środków transportu morskiego, a przede wszystkim lotniczego, kontakty wyspy ze światem stawały się coraz intensywniejsze. Rozwój marynarki wojennej, pojawienie się okrętów podwodnych oraz lotnictwa wojskowego sprawiły, że w XX w. pozycja Islandii zmieniła się z marginalnej na strategiczną. "Ten, kto włada Islandią, trzyma w rękach stale odbezpieczony rewolwer, skierowany przeciw Anglii, USA i Kanadzie" - pisał niemiecki geopolityk Karl Haushofer (1869-1945). Zdawali sobie z tego sprawę zarówno Niemcy, podejmujący próby zdobycia wpływów na wyspie, jak i Brytyjczycy, którzy zajęli ten skrawek lądu podczas II wojny światowej, później zastąpieni przez Amerykanów.