Turcja. Antalya i okolice

Licząca ponad 1,3 mln mieszkańców Antalya jest największym miastem na wybrzeżu Morza Śródziemnego i jednocześnie bardzo popularnym wśród zachodnich turystów ośrodkiem wypoczynkowym.

Antalya

Tradycja tego portowego miasta, otoczonego z trzech stron wysokimi górami, sięga 2 tys. lat wstecz, a dzisiaj jest ono wręcz synonimem tureckiej riwiery (jeszcze w latach 60. mieszkało tu najwyżej 35 tys. ludzi). Na zachodzie i wschodzie miasta ciągną się rozległe plaże, przy których powstają coraz to nowe hotele. Na szczęście stara część Antalyi, z równie wiekowym niewielkim portem, ukryła się przed zakusami masowej turystyki i wciąż jeszcze jest to przyjemny zakątek z krętymi zaułkami, pomiędzy którymi ulokowało się kilka ciekawych zabytków.


Antalya jest świetną bazą do zwiedzenia okolicznych atrakcji, takich jak chociażby starożytne ruiny Termessos, Perge czy Aspendos (do dwóch ostatnich najlepiej jednak zajrzeć w drodze do Side), a także pomników przyrody: wodospadów, jaskiń i kanionu Köprülü. Jeśli nie powiedzie nam się znalezienie odpowiedniego noclegu w Kemerze, to tutaj z powodzeniem założymy obóz na jednodniowy wypad w góry Bey Dağları, a konkretnie na zdobycie Tahtal Dağı (osiągnięcie celu podczas jednego dnia będzie możliwe tylko wtedy, gdy pojedziemy tam własnym lub wypożyczonym samochodem albo taksówką).

 

Turcja. Alanya - turystyczna mekka

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Antalya. Stara część Antalyi, z równie wiekowym niewielkim portem to mimo masowej turystyki przyjemny zakątek z krętymi zaułkami, pomiędzy którymi ulokowało się kilka ciekawych zabytków. Są tu stare, ceglane domy z epoki seldżuckiej i otomańskiej, o zabudowanych długich i wąskich balkonikach  W mieście warto zobaczyć jeszcze Antalya Museum, jedno z najbogatszych i najpiękniejszych muzeów w Turcji. Antalya. Stara część Antalyi, z równie wiekowym niewielkim portem to mimo masowej turystyki przyjemny zakątek z krętymi zaułkami, pomiędzy którymi ulokowało się kilka ciekawych zabytków. Są tu stare, ceglane domy z epoki seldżuckiej i otomańskiej, o zabudowanych długich i wąskich balkonikach W mieście warto zobaczyć jeszcze Antalya Museum, jedno z najbogatszych i najpiękniejszych muzeów w Turcji. Turcja zdjęcia/Fot. Shutterstock

Miejsca, które warto zobaczyć

Wszystkie godne uwagi zabytki usytuowane są w starej części Antalyi, jedynie Muzeum Archeologiczne leży poza ścisłym centrum miasta. Yivli Minare powstał za panowania seldżuckiego sułtana Alaeddina Keykobada I (1219-37). Oryginalnie był dołączony do kościoła bizantyńskiego zamienionego w 1207 r. na meczet. Minaret został prawdopodobnie wzniesiony na cześć ojca Alaeddina, Izzeddina I Keykavusa, który zdobył Antalyę. Wysoki na 38 m, zbudowany jest z przekładanych na zmianę czerwonych cegieł i niebiesko-zielonych fajansowych kafelków. Sąsiedni, biały Ulu Cami powstał w 1373 r. z rozkazu sułtana Mehmed Beya, emira turkmeńskich Hamidów. Wnętrze kryte jest trzema parami kopuł wspartymi na 12 kolumnach, z których kilka pochodzi z antycznych budowli albo dawnego kościoła, co widać po jońskich i korynckich kapitelach. Na tyłach meczetu stoi stare, grube drzewo oliwne, można by rzec: artystycznie uformowane. Nieopodal jest, wzniesiony również przez Mehmed Beya (1377), ośmiokątny grobowiec (türbe) z piramidalnym zadaszeniem, w którym spoczywać ma najstarszy syn emira. Drugi grobowiec, powstały w 1502 r., należy do Nigar Hatun, żony osmańskiego sułtana Bajazyda II.


Na północny wschód od meczetu, nieco powyżej, stoi Mevlevihane ("dom derwiszów") lub tekke (klasztor) pochodzący z XV w. Należał do zakonu wirujących derwiszów, a dzisiaj mieści się tu Galeria Sztuk Pięknych (Devlet Güzel Sanatlar Galerisi). Z zabytkami tymi sąsiaduje jeszcze niedawno odnowiona Selcuklu Medrese (seldżucka medresa) z 1. poł. XIII w. Samotny portal obok niej należał do drugiej, nieco młodszej medresy, wybudowanej przez syna sułtana Alaeddina. Zarówno na tym, jak i na portalu Selcuklu Medrese widnieją arabskie inskrypcje.


Niedaleko wieży zegarowej stoi XVI-wieczny Tekeli Mehmet Paşa Camii. Na zewnątrz uwagę zwracają ciekawe arabskie inskrypcje na kolorowych płytkach ponad drzwiami i oknami. Kierując się w stronę portu ulicy Tabakhane Sok., warto skręcić w małą Karadayi Sok., gdzie znajdziemy zrujnowaną Karatay Medresesi z pięknym portalem, wzniesioną w 1250 r. przez jednego z największych seldżuckich budowniczych Celaeddina Karataya. Przed zejściem do portu Iskele Cad. można obejrzeć grupę niedawno odrestaurowanych domów osmańskich znanych jako Tekeli Konaklar. Tutaj w czasach osmańskich rezydowali paszowie (rządcy prowincji) Antalyi z wpływowej rodziny Teke. Niewielki port otaczają wspaniałe rzymskie mury, często wzmacniane w czasach tureckich. Mają tu wstęp jedynie mniejsze łodzie, duże okręty cumować muszą na redzie. Przy brzegu stoi niewielki Iskele Camii (Meczet przy Przystani).

 

Z portu do starego miasta można wrócić schodami biegnącymi za meczetem lub tymi z południowej strony przystani. W południowo-zachodniej części Kaleiçi, przy samym morzu, stoi masywna wieża Hındırlık Kulesi, datowana na II w., która pierwotnie była prawdopodobnie latarnią morską wprzęgniętą w ciąg obronnych murów. Później stawiano na niej działa ostrzeliwujące wrogie okręty. Dolna część 14-metrowej wieży to kwadratowa baza, nad którą wybudowano okrągłą wieżę. Górna część z drobnego kamienia, niepasująca nieco do całości, została dodana w czasach bizantyńskich.
Idąc od wieży w górę miasta, Hesapçi Sok. dojdziemy do Kesik Minare (Ucięty Minaret), czyli de facto ruin bizantyńskiej trzynawowej bazyliki poświęconej Marii Dziewicy. Wybudowana została w V w. na ruinach wcześniejszej, rzymskiej budowli i służyła miastu jako katedra. Kościół został zamieniony na meczet przez Korkut Beya, syna sułtana Bajazyda II. Zarysy chrześcijańskiej świątyni można podziwiać dlatego, iż meczet był skonstruowany wyłącznie z drewna i podczas pożaru w XIX w. kompletnie zniknął, pozostawiając ogołocone pierwotne mury. Jedynie minaret był z kamienia i - jak się zdaje - miał drewniane zadaszenie, które nie oparło się płomieniom. Zabytek można oglądać jedynie przez ogrodzenie. Łatwo zauważyć, że przestrzeń pomiędzy kolumnami, aż do wysokości arkad, Turcy zamurowali, a w innych ścianach widoczne są różne antyczne fragmenty architektoniczne.


Około 100 m na zachód od Kesik Minare znajduje się ciekawy Allaedin Camii, powstały w 1378 r., przypuszczalnie na miejscu ruin dawnego kościoła bizantyńskiego. Meczet charakteryzuje się drewnianymi kolumnami, mihrabem oraz mimberem.


Kolejne 100 m na północ stoi Kaleiçi Müze, prezentujące ciekawe zbiory z zakresu etnologii, które można zwiedzać VI-IX, w godz. 9.00-12.00, 14.00-19.30, w miesiącach X-V do 18.00 (środa nieczynne), wstęp: 2 EUR. Naprzeciw położona jest siedziba Instytutu Badania Cywilizacji Śródziemnomorskich. Kierując się następnie wzdłuż Hesapçı Sok. na północ, dojdziemy do jednego z ciekawszych zabytków - bramy Hadriana, powstałej za cesarza Hadriana jako łuk triumfalny wzniesiony na pamiątkę pobytu władcy w Attalei w 130 r. Wbudowana została w ciąg murów, a flankują ją dwie wieże, jeszcze hellenistyczne. Brama składa się z trzech tej samej wysokości łuków oraz czterech jońskich kolumn stojących na wysokich piedestałach przed filarami dźwigającymi łuki. Dzięki odkopaniu tej części starożytnego miasta można sobie uświadomić, jak grubą warstwą ziemi zostało ono w ciągu stuleci przykryte. We fragmencie antycznej ulicy widać wyżłobione kołami głębokie ślady wozów kupców czy podróżnych sprzed wielu wieków.
Antalya Müzesi czynne jest codziennie (prócz poniedziałków) w godz. 8.00-17.00, wstęp: 10 EUR. Usytuowano je w zachodniej części miasta, przy pętli tramwajowej. Wsiadając do tramwaju niedaleko wieży zegarowej, dojedziemy tam w ciągu kilku minut (0,5 EUR). Muzeum zalicza się do jednego z najważniejszych w Turcji. Ciekawe eksponaty są prezentowane w profesjonalny sposób, a zbiory obejmują obszar południowej Anatolii (Pamfilia, Licja, Pizydia) w okresie od prehistorii do XIX w. Najstarsze eksponaty pochodzą z jaskini Karain i z okolic miasta Elmal (w środku Półwyspu Licyjskiego), a datowane są na epokę brązu (XV w. p.n.e.). Z czasów greckich można obejrzeć geometrycznie zdobioną ceramikę z epoki archaicznej, wazy z epoki klasycznej oraz hellenistycznej. Inne sale prezentują ciekawe przykłady marmurowych rzeźb z Perge, posągi cesarzy Hadriana, Trajana i Septymiusza Sewera, pięknie zdobione reliefami sarkofagi oraz interesujące zbiory przedmiotów codziennego użytku. Uwagę zwraca również cenna kolekcja monet (od VI w. p.n.e. do czasów bizantyńskich). W muzeum przechowywana jest także część szczątków św. Mikołaja, m.in. jego czaszka, ale ich autentyczność nie została potwierdzona. Część etnograficzna muzeum jest wprawdzie niewielka, ale również arcyciekawa. Obejrzymy tam m.in. ceramikę seldżucką i osmańską, przykłady sztuki kaligraficznej, a także namioty nomadów.

 

Wydarzenia i festiwale


Znanym wydarzeniem kulturalnym w Antalyi jest Antalya Altın Portakal Film Festivali, czyli Filmowy Festiwal Złotej Pomarańczy, który odbywa się na początku października. Międzynarodowy Festiwal Opery i Baletu trwa cały miesiąc: 10 VI-10 VII. Wiele przedstawień oglądać można przy tej okazji w teatrze w Aspendos.

 

Turcja. Największe atrakcje - Pamukkale i Hierapolis

Taka jest Turcja!

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Park Narodowy Kur unlu, Turcja. Park Narodowy Kur unlu to idealne miejsce na długie spacery. Wśród pachnących sosen ukryty jest malowniczy wodospad, którego wody opadając kaskadą, tworząc imponujące widowisko. Park Narodowy Kur unlu, Turcja. Park Narodowy Kur unlu to idealne miejsce na długie spacery. Wśród pachnących sosen ukryty jest malowniczy wodospad, którego wody opadając kaskadą, tworząc imponujące widowisko. Fot. Shutterstock

Okolice Antalyi

Wodospady Düden i Kurşunlu, utworzone przez rzekę Düden Çayı, leżą niedaleko Antalyi. Przy górnym wodospadzie Yukarı Düden Şelalesi (11 km na północ od miasta) ulokowało się nawet kilka herbaciarni i przyjemny park, który w czasie weekendów jest niemiłosiernie zapełniony mieszczuchami z Antalyi. Sam wodospad nie powala na kolana, nie jest nawet szczególnie wysoki (chociaż najwyższy w regionie), ale spływająca szerokim strumieniem woda robi ogromne wrażenie, a dodatkową atrakcją jest możliwość zobaczenia go od środka. Na miejsce dojedziemy dolmuszem nr 78 odchodzącym spod poczty. Można też wziąć udział w zorganizowanej wycieczce do Termessos, która kończy się właśnie przy wodospadzie.

 

Drugi wodospad Aşağı Düden Şelalesi dostępny jest tylko od strony morza, ponieważ rzeka wpada do niego z niedostępnego od strony lądu klifu. Kaskadowy wodospad, wysoki na 60 m, znajduje się pomiędzy miastem a plażą Lara i jedynym sposobem na podziwianie tej atrakcji jest udanie się tu łodzią wycieczkową kursującą po zatoce Antalya. Koszt takiej wyprawy nie powinien przekroczyć 10 EUR.


Wodospad Kurşunlu jest chyba najbardziej - spośród tego rodzaju atrakcji - popularny wśród turystów i mieszkańców Antalyi. Odległy o ok. 13 km na północny wschód od Antalyi, składa się właściwie z dwóch stopni, które z kolei składają się kilkunastu większych lub mniejszych strumieni. Woda spływa po porośniętych dziką roślinnością skałkach, co cieszy oko i jest dobrym motywem na przyrodnicze zdjęcie (długi czas naświetlania). Jak górny wodospad Düden, tak i Kurşunlu jest otoczony w weekendy ludźmi, którzy lokują się w tutejszych knajpkach. Do wodospadu dojedziemy dolmuszem prosto z Antalyi lub przesiadając się w miasteczku Aksu.




Karain Mağarası (jaskinia Karain) leży ok. 25 km na północny zachód od Antalyi. Można ją zwiedzać w godz. 8.00-17.30, wstęp: 3 EUR. To historyczna grota, w której znaleziono wiele przedmiotów ze starszej epoki kamienia (paleolit) i szczątków prehistorycznych zwierząt. Są tu również najstarsze w Turcji malowidła i reliefy ścienne, a małe muzeum da nam wyobrażenie o sposobie życia człowieka neandertalskiego. Jaskinia składa się z trzech pomieszczeń ze wspólnym wejściem. Warto się tu wybrać w ramach wycieczki zorganizowanej lub samochodem, ponieważ dojazd środkami komunikacji publicznej jest skomplikowany.

 

Turcja - cuda natury. Wakacje jak na innej planecie

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Kanion Koprulu, Turcja. Kanion Koprulu to jedno z najdzikszych miejsc w Turcji. Kanion ma długość 14 kilometrów, rozciąga się wzdłuż rzeki Kopru. Woda w rzece jest krystalicznie czysta i przejrzysta. Najlepszą formą zbadania kanionu jest wzięcie udziału w zorganizowanym spływie pontonem. Kanion Koprulu, Turcja. Kanion Koprulu to jedno z najdzikszych miejsc w Turcji. Kanion ma długość 14 kilometrów, rozciąga się wzdłuż rzeki Kopru. Woda w rzece jest krystalicznie czysta i przejrzysta. Najlepszą formą zbadania kanionu jest wzięcie udziału w zorganizowanym spływie pontonem. Fot. Shutterstock

Okolice Antalyi

Piękny kanion Köprülü leży wysoko w górach Taurus, ok. 100 km na północny wschód od Antalyi. Należy on do Parku Narodowego Köprülü, a nazwa kanionu, jak również parku, wzięła się od przepływającej przez sam ich środek rwącej rzeki. Na wzgórzach ponad wąwozem leżą ruiny starożytnego miasta Selge, a rzymski most przerzucony wysoko nad rzeką dopełnia uroku tego miejsca. Od tego właśnie mostu wzięła swą nazwę rzeka Köprülü, czyli Mostowa. Wycieczkę pieszą rozpoczynamy właściwie już we wsi Beşkonak, skąd czeka nas ok. 6-kilometrowy odcinek do mostu. Następnie, po jego przejściu, musimy pokonać kolejne 11 km do wioski Altınkaya, przy której leżą ruiny. Wielu turystów kończy wycieczkę przy moście bądź rozpoczyna ją dopiero w Altınkayi, jeśli przyjechali tylko po to, aby zwiedzić ruiny. Z pewnością odcinek 17 km od Beşkonaku do Selge jest zbyt długi na pieszą jednodniową wędrówkę i powrót do Antalyi, chociaż być może przy odrobinie szczęścia uda nam się złapać dolmusz jadący z Altınkayi w dół do Beşkonaku lub nawet Seriku, skąd często odjeżdżają minibusy do Antalyi. Wielu przewodników z Beşkonaku i Altınkayi oferuje pomoc w penetracji okolicznych gór. Najpopularniejsza jest wyprawa na Abdat Dağı (2505 m n.p.m.), zwaną również Bozburun Dağı. Oczywiście planując trekking, musimy wziąć pod uwagę nocleg na łonie przyrody.

 

Turcja na zdjęciach. Najpiękniejsze miejsca

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

Turcja wakacje  - Antalya Turcja wakacje - Antalya Fot. Shutterstock

Dojazd, połączenia i orientacja

Ponieważ Antalya jest ważnym ośrodkiem regionu, dostaniemy się tu autobusem niemalże z każdej części Turcji, samolotem z głównych miast, a nawet bezpośrednio z Europy. Dworzec autobusowy (Yeni Garaj) znajduje się na północno-zachodnich obrzeżach miasta, ok. 4,5 km od centrum, do którego dojedziemy dolmuszem (0,4 EUR) lub autobusem - miejskim (niebieski kolor) bądź prywatnym (czerwony, Özel Halk Otobüsü). Możemy wziąć również taksówkę, ale przy tak dużej liczbie połączeń komunikacji miejskiej przepłacanie za dojazd do miasta nie ma większego sensu. Lotnisko (Havalimanı) leży 14 km na wschód od centrum. Z terminalu dojedziemy tu autobusami Havaş (3 EUR) albo taksówką (ok. 15 EUR).


Chcąc odlecieć z Antalyi samolotem do Europy lub np. Stambułu, można udać się do biura tureckich linii THY przy Cumhuriyet Cad., obok biura informacji turystycznej. Kursują stąd minibusy na lotnisko. Rezerwacja, tel.: +90 242 2434383, faks: +90 242 2484761; lotnisko - tel.: +90 242 3303220, faks: +90 242 3303225.


Z Antalyi odjeżdżają codziennie liczne autobusy, podążające w każdą stronę kraju. Na dworcu są dwa terminale - jeden obsługuje trasy dalekobieżne, a z drugiego odchodzą minibusy do miejscowości położonych w bliższych lub dalszych okolicach Antalyi. Na dworzec dostaniemy się z przystanku położonego niedaleko poczty, przy Anafartalar Cad. Wyruszają stąd zarówno dolmusze z napisem "Yeni Otogar", jak i niebieskie autobusy z napisem "Terminal Otobüsü". Dolmusze na dworzec odjeżdżają również z przystanku przy Ismet Paşa Cad. Sprzedaż biletów prowadzą liczne biura rozsiane w okolicach centrum. Spod biura na otogar zabierze nas darmowy servis. Biuro Metro jest przy Anafartalar Cad., nieco na północ od poczty, po prawej stronie ulicy. Filię firmy Ulusoy znajdziemy przy skrzyżowaniu Cumhuriyet Cad. i Anafartalar Cad., naprzeciwko przystanku tramwajowego. Samochodem z Antalyi aż do Alanyi przejedziemy szybką drogą. Po drodze miniemy Manavgat, gdzie można odbić na Side.

 

Orientacja


Jak w czasach antycznych, tak i dzisiaj całe życie miasta skupia się w okolicach portu. Na wschód i południe od niego leży stara dzielnica Kaleiçi, ograniczona od południa dużym parkiem Kara Alioglu, od wschodu jedną z głównych ulic handlowych Antalyi - Atatürk Cad., a od północy nie mniej ważną Cumhuriyet Cad. Od charakterystycznego punktu przy Cumhuriyet Cad., jakim jest wieża zegarowa, odchodzi na północ inna komercyjna ulica - deptak Kazım Özalp Cad. Wzdłuż Atatürk Cad. i Cumhuriyet Cad. biegnie linia tramwajowa, która rozpoczyna się na południu, daleko poza stadionem, okrąża szerokim łukiem port, a kończy na zachodzie przy Muzeum Archeologicznym i plaży miejskiej Konyaaltı. Ważną ulicą jest też Anafartalar Cad., odchodząca na północ od Cumhuriyet Cad. jakieś 700 m od centrum miasta. Na zachód od wieży zegarowej stoi najbardziej charakterystyczny punkt orientacyjny i jednocześnie wizytówka miasta - Żłobiony Minaret (Yivli Minare). Jeszcze dalej, na głównym placu miasta, Cumhuriyet Meydanı (pl. Republiki), stoi konny posąg Atatürka.


W Antalyi nie ma jakiegoś szczególnie dużego czy znanego bazaru. Jego rolę odgrywa dzielnica handlowa, leżąca pomiędzy Cumhuriyet Cad., Ismet Paşa Cad. i Kazım Özalp Cad. Przy skrzyżowaniu ulic Cumhuriyet i Ismet Paşa znajdują się ruiny starego bedestenu (kryty bazar), świadczące o tradycjach handlowych dzielnicy. Z pamiątek kupimy tu to samo, co i w Stambule, uważajmy przy tym na ceny. Sklepy z bibelotami rozmieszczone są również w dzielnicy Kaleiçi. Antalya słynie z konfitury wyrabianej z róży oraz ze specjalnie przyrządzanego miodu.

 

Zachodnia Turcja. 1500 km i 1000 atrakcji w tydzień

Tanie loty do Turcji

Hotele w Turcji

turcja, bezdroża turcja, bezdroża kasialeja

Wydawnictwo Bezdroża

Więcej informacji na temat Turcji znajdziesz w przewodniku wydawnictwa Bezdroża pt:

Riwiera turecka oraz Stambul i Pamukkale. Wydanie III

Więcej o: