Czechy: Nietypowa wystawa...knedli

Wystawa poświęcona knedlom trwa od połowy września w muzeum regionalnym w Vysokim Mycie w środkowych Czechach. Ekspozycja zatytułowana "Knedlik-Kloss - Knoedel", czy też "Knedlowe Niebo" przedstawia historię i różne typy tej najpopularniejszej czeskiej potrawy.

Wystawa prezentuje rozległą dokumentację o historii knedli, naczynia do ich przyrządzania, fotografie oraz widokówki, dane o występowaniu potrawy w ludowych baśniach i piosenkach, a także liczne przepisy, jak danie przygotować. Kustosz Jirzi Junek twierdzi, że knedel to środkowoeuropejski fenomen kulturowo-historyczny, w szczególny sposób łączący Czechy i Niemcy.

"Knedlowe niebo" dla łasuchów

"Przedstawiamy długą historię tej potrawy, która jest typowa dla Czech, Austrii, Niemiec, przede wszystkim Bawarii, a także Słowacji i Słowenii" - mówił o wystawie. Co ciekawe, mimo że knedel uważany jest w Czechach za potrawę narodową, nie przedostał się do legend. Natomiast w Niemczech istnieje podanie o tym, jak odważna kobieta rzucając knedlami w wojska króla czeskiego Przemysła Ottokara II czy husytów obroniła swoje miasto. W czeskiej literaturze o knedlach pisał XIX-wieczny pisarz Jan Neruda, porównując ich kształt do kobiecego ciała.

Knedle na wiele sposobów

Wystawa przypomina ponadto, że w Karlowych Warach odbywa się tzw. dzień knedla, odnoszący się do 1866 roku, kiedy w słynnym kurorcie przebywały wojska pruskie. Czesi i Niemcy cały czas toczą spór, kto pierwszy wynalazł knedle. Zdaniem kustosza Junka, czeski reformator średniowieczny Jan Hus już w swym traktacie o języku niemieckim zauważał, że przed zapożyczeniem z języka niemieckiego słowa "knedel" Czesi nazywali potrawę "szyszką". Natomiast Austriacy danie określają za pomocą czeskiego wyrazu "knedlik". Knedle w Czechach przygotowuje się na wiele sposobów i z różnych składników. Najbardziej popularne to te z pieczywa (houskove knedliky ) i ziemniaczane (bramborove knedliky ), podawane do mięsa. Pierwsze zazwyczaj serwowano w bogatszych domach; te z ziemniaków przyrządzano w uboższych. Oprócz tego gotuje się knedle twarogowe, mączne, słodkie i słone. Wystawa potrwa do 10 października. Muzeum apeluje do zwiedzających o dostarczanie ciekawych nowych przepisów na knedle.