Niezwykły Dublin. Trinity College

Najlepsza uczelnia Irlandii, dubliński Trinity College, znajduje się w czołówce uniwersytetów Wysp Brytyjskich. Ale nie tylko z tego względu miejsce to warte jest uwagi - Trinity College stanowi imponujący przykład irlandzkiej architektury, kryje w dodatku niezwykłą bibliotekę i wiele urokliwych miejsc do leniwego wypoczynku.
Dublin Trinity College

Grattana przedstawiono zastygłego w pół ruchu, najwyraźniej w trakcie wygłaszania jednej z jego słynnych mów - tym razem skierowanej do fasady Trinity College. Uczelnia ta, założona w 1592 r. przez Elżbietę I na miejscu skonfiskowanego klasztoru, zajmuje 16 ha ziemi odzyskanej z ujścia rzeki Liffey. Próżno tu szukać dostojeństwa, takiego jak w Bank of Ireland naprzeciwko. James Joyce w Portrecie artysty z czasów młodości pisał o tej instytucji: "osadzona mocno w ignorancji miasta niczym matowy kamień w ciężkim pierścieniu".

Dublin. Kolegium Trójcy Świętej przez większą część swojej historii pozostawało uczelnią wyłącznie protestancką. Królowa Anglii założyła je w celu "cywilizowania" Irlandczyków i uchronienia ich przed wpływami "papizmu". Kiedy w 1873 r. zniesiono zakaz przyjmowania studentów katolickich, uczelnia straciła sporo - może nawet wszystko - z dawnej aury bastionu protestanckiego ducha. Jednak dopiero niedawno irlandzki Kościół katolicki przestał uważać ją za niebezpieczna dla swych wiernych - w murach Trinity pojawili sie oni po zniesieniu groźby ekskomuniki w latach 70. XX w.

W kręgach akademickich Oxford, Cambridge i Trinity były zazwyczaj wymieniane jednym tchem. Wielu angielskich studentów, którym nie powiodło się na pierwszym lub drugim z rodzimych uniwersytetów, kończyło studia w Dublinie, jako "Trinners". Dublińska uczelnia zaczęła przyjmować kobiety w 1903 r., a więc wcześniej niż większość uniwersytetów brytyjskich. Wśród jej absolwentów byli znani pisarze: Oscar Wilde, Samuel Beckett, Thomas Moore, Sheridan Le Fanu, John Millington Synge, Oliver St John Gogarty i Bram Stoker. Nie brakowało tez polityków, powstańców i mężówstanu, takich jak Edward Carson, Douglas Hyde (pierwszy prezydent Irlandii), Henry Grattan, Wolfe Tone i Robert Emmet.

Dublin. Zwiedzamy Trinity College

Większość zabudowań uczelni pochodzi z XVIII w. Palladiańska fasada, zaskakująco zwieńczona jasnoniebieskim zegarem, została wzniesiona w latach 1755-1759. Wejście flankują posagi dwóch spośród najsłynniejszych absolwentów Trinity: historyka i męża stanu Edmunda Burke'a (1729-1797) i pisarza Olivera Goldsmitha (1728-1774). Temu ostatniemu brakuje w dłoni pióra, które niegdyś dzierżył, a wieść niesie, że uczelnia odrzuciła propozycje znanego producenta wiecznych piór, pragnącego uzupełnić ten brak. Pokryte plakatami tablice informacyjne w bramie od strony College Green dają wyobrażenie o ogromie oferty zajęć, obowiązkowych i dodatkowych, dla 7000 studentów.

Brama główna wiedzie na przestronny, wybrukowany kocimi łbami dziedziniec. Po prawej widać Teatr, czyli Sale Egzaminacyjna (Examination Hall; 1779-1791), w której uwagę zwracają: złocony dębowy żyrandol pochodzący z byłej siedziby parlamentu, czarne pozłacane organy, podobno zabrane z hiszpańskiego statku w Vigo w 1702 r., oraz wiele ciekawych portretów, m.in. Elzbiety I (1533-1603), Jonathana Swifta (1667-1747), filozofa i biskupa George'a Berkeleya (1685-1753) i Edmunda Burke'a. Po drugiej stronie dziedzińca, naprzeciw Teatru wznosi sie jego lustrzane odbicie - Kaplica (Chapel; 1792), obecnie służąca wiernym wszystkich wyznań chrześcijańskich. Zarówno Teatr, jak i Kaplice zaprojektował sir William Chambers, szkocki architekt wierny klasycyzmowi. Co ciekawe, on sam nigdy nie był w Irlandii. Obok Kaplicy znajduje sie Jadalnia (Dining Hall; 1743), poważnie uszkodzona przez pożar w 1984 r., ale od tamtego czasu juz odnowiona. 30-metrowa kampanile, dominująca nad całym dziedzińcem, zaprojektował sir Charles Lanyon. Zbudowano ja w 1853 r. w punkcie, który przypuszczalnie wyznaczał środek dawnego, średniowiecznego klasztoru. Za kampanila ukazuje się budowla z czerwonej cegły, nazwana Rubrics (od red bricks - "czerwone cegły"). To najstarsza zachowana część kolegium, powstała ok. roku 1700 jako akademik. Tu swoją kwaterę miał Oliver Goldsmith, a John Ruskin tak sobie upodobał budynek, że zaangażował jego architekta, Benjamina Woodcrafta, oraz współpracujących z nim kamieniarzy, do prac przy oksfordzkim Muzeum Przyrodniczym. Ściany gmachu upamiętniającego absolwentów, Graduate's Memorial Building (GMB), oddzielającego Botany Bay (z częścią pokojów studenckich) od frontowego dziedzińca, rozbrzmiewają jeszcze echem wielu zażartych dyskusji akademickich. Z kolei College Park pamięta niezliczone rozegrane w nim mecze krykieta, rugby i hokeja.

Więcej na ten temat przeczytasz w przewodniku Miasta Marzeń Dublin. Do kupienia w Kulturalnym Sklepie .