Grenoble Alpy Francuskie

Stolica regionu i największe miasto Alp Francuskich, Grenoble, leży w głębokiej kotlinie górskiej pomiędzy górami Vercors i Chartreuse a pasmem Chaine de Belledonne. Nie ma tu szczególnie cennych zabytków, ale piękne położenie, ciekawe muzea i bogate życie nocne - mieszka tu ok. 60 tys. studentów - sprawiają, że warto tu spędzić kilka dni. Grenoble to także dogodna baza wypadowa do zwiedzania Alp Francuskich.
Grenoble Alpy Francuskie - zwiedzanie

Niewielka starówka w Grenoble leży nad południowym brzegiem Izery. Warto zajrzeć na place St-André, którego północną pierzeję zajmuje bogato zdobiona, częściowo późnogotycka, a częściowo renesansowa fasada Ancien Palais du Parlement Dauphinois (dawny Parlament Delfinatu), obecnie Palais de Justice (Pałac Sprawiedliwości). Obok wznosi się gotycki ceglano-kamienny Église St-André (kościół św. Andrzeja).

Grenoble. Po drugiej stronie starówki nie zawadzi zajrzeć do gotyckiej Cathédrale Notre-Dame (katedra Marii Panny) z potężną wieżą romańską z XII w. przed wejściem. W czteronawowym wnętrzu rzuca się w oczy późnogotyckie cyborium, wykonane z ogromną precyzją w kamieniu wraz z niewielkim portalem zakrystii. Zwraca uwagę wielki główny ołtarz z 1576 r.

Wielki nowoczesny gmach nad samą Izerą zajmuje najciekawsze z muzeów w mieście - Musée de Grenoble. Kolekcja sztuki współczesnej, największa w kraju poza Paryżem, obejmuje dzieła niemal wszystkich najważniejszych twórców XX w. działających we Francji. Wystarczy wymienić takie nazwiska, jak Chagall, Ernst, Leger, Matisse, Miró, Modigliani i Picasso. Są też dzieła impresjonistów, m.in. Moneta i Sisleya. W skład zbiorów wchodzi także znakomita galeria malarstwa od XVI w. - Włochy reprezentują m.in. Caravaggio, Perugino, Tintoretto i Veronese, a Francję - G. de la Tour. Całość dopełnia kolekcja starożytności, w tym egipskich mumii.

Grenoble. Po drugiej stronie Izery - na wąskiej przestrzeni u stóp przepaścistych stoków górskich rozciąga się nieco zaniedbana niewielka dzielnica z jedną tylko wąską uliczką, biegnącą równolegle do nadrzecznego bulwaru. To jedna z najstarszych części Grenoble, o czym świadczy metryka Église St-Laurent (kościół św. Wawrzyńca), wzniesionego w XII w. Obok stoi jedyna zachowana część murów miejskich z Porte St-Laurent (Brama św. Wawrzyńca). Kilkaset metrów dalej dość wysoko na zboczu góry widać dawny kościół i klasztor Wizytek, a później Urszulanek, dziś zajmowany przez interesujące Musée Dauphinois (Muzeum Delfinackie). Placówka zajmuje dawne budynki klasztorne z przyjemnym wirydarzem, do zwiedzania udostępniono również dawny kościół z obficie złoconym ołtarzem barokowym i pięknymi freskami iluzjonistycznymi, naśladującymi dekorację stiukową, pokrywającymi całe ściany i sklepienia.

Szczyt wzniesienia górującego nad całym Grenoble zajmuje wielki Fort de la Bastille. Budowę fortecy zaczęto w XVI w., potem stopniowo ją powiększano. Na wierzchołek można się dostać stromymi ścieżkami pieszymi, m.in. od Muzeum Delfinackiego, lub kolejką linową zbudowaną na olimpiadę zimową w 1968 r. Cztery przeszklone kule suną dość szybko od stacji zlokalizowanej w pobliżu pl. St-André. Z góry roztacza się ciekawa panorama Grenoble, a przede wszystkim szczytów Alp Francuskich - na południowym zachodzie Vercors, a na wschodzie Belledonne.

Na południe od starówki rozciąga się elegancka XIX-wieczna dzielnica z dużym pl. de Verdun. Stoją tam monumentalne gmachy, m.in. Prefektura, wszystkie zbudowane w dość jednolitym i pompatycznym stylu neoklasycystycznym i neobarokowym. Nieco dalej można podejść do Musée d'Histoire Naturelle (Muzeum Przyrodnicze). Można się tam dowiedzieć się wielu ciekawostek o florze i faunie alpejskich masywów wokół Grenoble.

Grenoble Alpy Francuskie - zwiedzanie okolicy

Na południe i północ od Grenoble wznoszą się mało znane, a nadzwyczaj piękne prealpejskie masywy wapienne Chartreuse i Vercors. Oba objęto ochroną jako parki krajobrazowe i wbrew pozorom bardzo się od siebie różnią. W Chartreuse więcej jest głębokich dolin i samotnych szczytów, podczas gdy Vercors to jeden wielki płaskowyż krasowy.

Grenoble Alpy Francuskie - Massif de la Chartreuse

Wapienny masyw Chartreuse ciągnie się pasem o długości 50 km i szerokości 15 km po zachodniej stronie doliny Izery między Grenoble a Chambéry. Od strony doliny opada imponującymi falezami skalnymi. Wnętrze gór rozcięte jest dwoma głębokimi poprzecznymi wąwozami: Guiers Mort bliżej Grenoble i Guiers Vit dalej na północ. W dolinach kryje się ledwie kilka małych wiosek, a zbocza porastają bujne lasy bukowe i iglaste. Krajobraz urozmaicają liczne wapienne falezy i turnie oraz mniejsze skałki, a na płaskowyżach wzdłuż doliny Izery rozciągają się malownicze łąki. Cały masyw objęty jest ochroną jako Parc Naturel Regional de Chartreuse.

Grenoble. W południowej części masywu najciekawsza góra to Charmant Som (1867 m n.p.m) - niemal pod sam szczyt dociera szosa D 57D. Piękne widoki rozciągają się też z urwistej skały nad doliną Izery - Dent de Crolles (2062 m n.p.m.), na którą można wejść z Col du Coq (1431 m n.p.m.). W samym środku Alp Francuskich, u stóp kolejnego atrakcyjnego szczytu, Grand Som (2026 m n.p.m.), leży słynne opactwo Kartuzów Couvent de la Grande Chartreuse, którego część udostępniono zwiedzającym. Zakonnicy żyją tu od wieków odcięci od świata surową regułą, co jednak nie przeszkadza im w produkcji ekskluzywnego likieru. W północnej części masywu, należącej już częściowo do terytorium Sabaudii, warto odwiedzić Cirque de Saint-Méme, piękny skalny amfiteatr. Po silnych deszczach i w okresie roztopów niewielki strumień zmienia się w potężny górski potok, zwalający się ze skalnych stopni serią pięknych wodospadów. Nieco dalej na północ wznosi się jeszcze jeden znany i popularny szczyt - Mont Granier (1933 m n.p.m.). Jego kilkusetmetrowe północne urwisko powstało w okresie średniowiecza w wyniku gigantycznego obrywu - spadające wielkie odłamki skalne zrównały z ziemią wiele wiosek między doliną Izery a Chambéry. Ze szczytu rozciąga się niezrównana panorama z dominującym na wschodzie Mont Blanc.

Grenoble Alpy Francuskie - Masyw Vercors (Massif du Vercors)

Słynący z tras do narciarstwa biegowego oraz wspaniałej przyrody wapienny płaskowyż Vercors jest niemal dwukrotnie większy od masywu Chartreuse. Rozciąga się on na południowy zachód od Grenoble aż po dolinę rzeki Dreme. Warstwy skalne ułożone są skośnie, dlatego najwyższe szczyty wznoszą się na wschodniej krawędzi, urywającej się wspaniałymi ścianami skalnymi ponad obniżeniem Drac, a cały płaskowyż opada stopniowo ku zachodowi. Niedostępny niczym naturalna forteca, był w czasie II wojny światowej schronieniem dla ruchu oporu. Parc Naturel Régional du Vercors (Park Krajobrazowy Vercors), obejmujący 175 tys. ha, należy do największych we Francji. Dyrekcja mieści się w Lans-en-Vercors.

Kilkudniową wędrówkę z Grenoble wzdłuż wschodniej krawędzi masywu aż do rozległych pustkowi krasowej wyżyny na południowym krańcu Vercors umożliwia szlak GR91. Najwyższy szczyt w okolicy, Le Grand Veymont (2341 m n.p.m.), można zdobyć w czasie całodniowej wycieczki z osady Rousset przy drodze D518. Z wierzchołka widać m.in. słynny Mont Aiguille (2086 m n.p.m.), czyli oderwany od masywu blok skalny ze skrawkiem płaskiego jak stół trawnika na szczycie, otoczonego ze wszystkich stron kilkusetmetrowymi urwiskami. Ta dziwaczna góra była celem chyba pierwszej w historii wyprawy alpinistycznej - w 1492 r. król Karol VIII nakazał ją zdobyć, zachęcony opowieściami o niezwykłych anielskich tańcach na jej szczycie. Na wierzchołek wdrapano się przy użyciu długich drabin, ale aniołów oczywiście nie znaleziono

Vercors rozcina na pół efektowny, liczący niemal 800 m głębokości Gorges de la Bourne (wąwóz Bourne), którym prowadzi z Pont-en-Royans do Villard-de-Lans droga D931. Ciaśniejszy, choć nie tak głęboki, jest wąwóz rzeki Vernaison w miejscu zwany Grandes Goulets - szosa D518 prowadzi tu wykutymi w skale tarasami i licznymi tunelami. Kilka kilometrów dalej na południowy zachód inna droga, D76, została wycięta w skale w środku wapiennego urwiska Combe Laval, 600 m ponad dnem doliny. Mniej emocji budzi uroczy niewielki Gorges du Nan (wąwóz Nan), wycięty w skałach od zachodniej strony masywu, w pobliżu miasteczka Saint-Marcellin.

W sercu Vercors leżą łatwo dostępne z Grenoble kameralne stacje narciarskie, doskonale nadające się dla rodzin z małymi dziećmi. Trzy kolejne, sąsiadujące ze sobą ośrodki to najbliższe Grenoble miniaturowe Lans-en-Vercors (www.ot-lans-en-vercors.fr), Villard-de-Lans i niewielkie Corrençon-en-Vercors. Dysponują one 125 km tras zjazdowych na wysokości 1050-2050 m n.p.m. z 28 wyciągami oraz aż 130 km tras dla narciarstwa klasycznego.